01 Het Houtman-monument

rew up ff
Houtmanplantsoen
1
Monument voor koene broedersKort na de onthulling, op 1 juli 1880, richtte de Goudse fotograaf Henri de Louw zijn lens op het toentertijd gloednieuwe monument voor gebroeders De Houtman.
Het is een markante herinnering aan twee koene broers, kleinzoons van een doodkistenmaker en zoons van een bierbrouwer.
Cornelis en Frederik De Houtman hadden een avontuurlijke aard en vonden de Goudse lucht te bedompt en de Goudse straten te nauw. Ze zochten de ruimte op de zee en het geluk in verre nog onbekende landen. Cornelis vond daar tevens de dood. Frederik vergaarde rijkdom, eer en aanzien, al zuchtte hij tevoren twee jaar in gevangenschap.
Cornelis en Frederik waren zoons van Pieter Jacobszoon de Houtman, die lid was van de vroedschap (gemeenteraad) en kapitein van de schutterij. Daarnaast was hij bierbrouwer. Zijn zoons Cornelis en Frederik de Houtman reisden aan het einde van de 16de eeuw eerst naar Lissabon, om de Portugezen hun handelsgeheimen te ontfutselen. Vervolgens gingen zij – Cornelis was één van de medeoprichters – voor de Oostindische Compagnie met een expedi­tie naar het toenmalig Indië. Met dat doel maakten zij diverse tochten.
Tijdens één van die avontuurlijke scheepsreizen werd Cornelis omgebracht door boze bewo­ners van Atjeh. Broer Frederik werd gevangen genomen, maar werd na twee jaar tijd vrijgela­ten.
Op 1 juli 1870 werd het Goudse monument, ter herinnering van de broers, onthuld. Het heeft de vorm van een obelisk, met als symbool voor die verre eerste scheepsreizen gedeelten van de vier De Houtmanscheepjes in brons.
Voor de onthulling van het monumentje kwamen in 1880 een minister, de commissaris van de koning, twee kamerleden en een stoet genodigden naar Gouda.

Vandaag de dag, ruim een eeuw na die onthulling, is het fraaie bloemperkje rond het monu­ment verdwenen. De obelisk – herinnering aan verrijkende nieuwsgierigheid en ondernemerszin – is gebleven.